Nhiều ba mẹ băn khoăn ngay từ trước khi con vào lớp 1: lớp 1 có bài tập về nhà không, nhiều không, và mình có phải ngồi kèm mỗi tối không? Câu hỏi này quan trọng vì nó ảnh hưởng đến kế hoạch sinh hoạt của cả gia đình.
Là giáo viên tiểu học, mình chia sẻ thực tế — không phải lý thuyết — để ba mẹ biết mình sẽ đối mặt với gì.
Mục lục
Lớp 1 có bài tập về nhà không
Có — hầu hết các trường đều có bài tập về nhà cho lớp 1, nhưng không nhiều như ba mẹ lo.
Theo định hướng của Bộ Giáo dục với chương trình 2018, bài tập về nhà lớp 1 được thiết kế để củng cố, không phải mở rộng — nghĩa là những gì con đã học trên lớp, về nhà làm thêm vài bài để nhớ lâu hơn, không phải học thêm nội dung mới.
Mức độ thực tế phụ thuộc vào từng cô giáo và từng trường — có cô giao ít, có cô giao nhiều hơn. Nhưng nhìn chung, bài tập lớp 1 không đến mức con phải học đến tối mịt.
Bài tập về nhà lớp 1 thường là gì và mất bao lâu
Các dạng bài phổ biến nhất:
Tiếng Việt (chiếm nhiều nhất):
- Đọc lại bài đã học trong ngày, đọc cho ba mẹ nghe.
- Tập viết một hàng chữ hoặc tập đánh vần các âm mới.
- Điền vào chỗ trống, khoanh vần, ghép âm.
Toán:
- 5–10 bài tính đơn giản trong phạm vi 10 hoặc 20.
- Điền số vào dãy, so sánh lớn hơn bé hơn.
Các môn khác:
- Đạo đức, TNXH thường không có bài tập viết nhiều ở nhà — chủ yếu ôn qua hỏi đáp hoặc quan sát thực tế.
Thời gian thực tế: con lớp 1 làm bài về nhà thường mất 15–30 phút nếu tập trung. Nếu con ngồi hơn 45 phút mỗi ngày thì có thể cô giao nhiều hơn mức bình thường, ba mẹ có thể trao đổi lại với cô.
Lưu ý
Ba mẹ có cần ngồi kèm con làm bài không
Câu trả lời thẳng thắn: những tuần đầu thì cần, về sau thì giảm dần.
Giai đoạn đầu (tháng 1–2): Ba mẹ nên ngồi bên cạnh để:
- Hướng dẫn con đọc yêu cầu bài, hiểu mình phải làm gì.
- Nhắc con tư thế ngồi, cách cầm bút đúng — xem cách dạy bé cầm bút đúng tư thế.
- Giải thích khi con chưa hiểu, nhưng không làm thay.
Sau 1–2 tháng: Mục tiêu là con tự làm được một mình, ba mẹ chỉ ngồi gần để con biết có người hỗ trợ nếu cần. Dần dần con sẽ quen với việc tự hoàn thành bài trước khi gọi ba mẹ.
Đừng kỳ vọng con lớp 1 tự làm hoàn toàn ngay từ đầu — đây là kỹ năng con cần thời gian để xây dựng.
Những sai lầm hay gặp khi kèm con làm bài
Làm thay con khi con chưa kịp thử: con không học được gì và quen được giải cứu.
La mắng khi con làm sai: sai là chuyện bình thường ở lớp 1. La làm con sợ bài tập và sợ cả việc gọi ba mẹ giúp khi thật sự cần.
So sánh tốc độ: "Bạn A học xong từ lâu rồi, sao con chậm vậy?" — mỗi bé có nhịp học riêng, so sánh chỉ gây tự ti.
Kéo dài thời gian làm bài: con mệt, ba mẹ căng thẳng, không ai học được gì tốt. Nếu hết 30 phút mà chưa xong, dừng lại, ngày mai trao đổi với cô.
Ôn thêm ngoài bài cô giao: ba mẹ thêm bài từ sách tham khảo mà cô không yêu cầu — con overload, mất hứng học. Giai đoạn đầu lớp 1, bài cô giao là đủ.
Mẹo nhỏ
Cách xây dựng thói quen làm bài đúng
Chọn thời điểm phù hợp: Không bắt con làm bài ngay khi vừa về nhà — con cần 20–30 phút nghỉ ngơi sau một ngày học. Cũng không để quá muộn khi con đã mệt và mắt ngủ.
Không vừa làm bài vừa xem TV hay điện thoại: tắt màn hình, yên tĩnh trong giờ làm bài — kể cả ba mẹ cũng không dùng điện thoại bên cạnh con.
Khen đúng cách: không khen chung chung "con giỏi quá" mà khen cụ thể: "Con viết hàng chữ này đều hơn hôm qua rồi", "Con tự làm được bài toán này mà không cần hỏi ba mẹ — tốt lắm."
Để con tự kiểm tra lại: Sau khi làm xong, hỏi: "Con đọc lại bài đi, thấy có chỗ nào cần sửa không?" Thói quen tự kiểm tra sẽ giúp ích rất nhiều về sau.
Xem thêm cách dạy con học lớp 1 tại nhà để có thêm chiến lược hỗ trợ con học ở nhà, và rèn bé ngồi tập trung trước khi vào lớp 1 để con quen với việc ngồi làm bài một chỗ.
Câu hỏi thường gặp
Lớp 1 có bài tập về nhà không?
Có, hầu hết các trường đều có bài tập về nhà lớp 1. Thường là đọc bài tiếng Việt, tập viết và vài bài toán đơn giản. Mức độ tùy trường và cô giáo, nhưng thường không quá 15-30 phút mỗi ngày nếu con tập trung làm.
Ba mẹ có cần ngồi kèm con làm bài lớp 1 không?
Những tuần đầu thì cần ngồi gần để hướng dẫn và nhắc tư thế. Sau 1-2 tháng nên dần để con tự làm, ba mẹ chỉ hỗ trợ khi con gọi. Mục tiêu là con tự hoàn thành bài một mình trước khi hết học kỳ 1.
Con làm bài về nhà mất cả tiếng đồng hồ, có bình thường không?
Không bình thường nếu diễn ra thường xuyên. Lớp 1 chỉ nên mất 15-30 phút làm bài tập. Nếu con mất hơn 45 phút đều đặn, có thể con chưa hiểu bài, chưa tập trung, hoặc lượng bài cô giao nhiều hơn mức cần thiết. Ba mẹ nên trao đổi với cô.
Có nên cho con làm thêm bài ngoài bài cô giao không?
Không cần thiết trong học kỳ 1. Lúc này con đang làm quen với nề nếp và nhịp học, bài cô giao là đủ. Nếu muốn bổ sung, chờ con ổn định rồi thêm nhẹ nhàng từng phần, không ôn dồn cùng một lúc.
