Chấm vở tập viết nhiều năm, mình nhận ra các lỗi của bé lớp 1 lặp đi lặp lại quanh vài kiểu quen thuộc. Tin vui là hầu hết đều sửa được, miễn ba mẹ phát hiện sớm và sửa đúng cách chứ không chỉ gạch đỏ rồi bắt viết lại.
Với Bin nhà mình cũng vậy, con mắc đủ lỗi từ viết ngược chữ đến chữ chỗ to chỗ nhỏ. Bài này mình gom lại những lỗi hay gặp nhất kèm cách mình đã sửa, để ba mẹ đồng hành cùng con đỡ loay hoay.
Mục lục
Lỗi viết ngược chữ, ngược nét
Nhiều bé viết ngược chữ như "b" thành "d", "p" thành "q", hoặc viết cả chữ theo chiều từ phải sang trái. Đây là lỗi phổ biến và không đáng lo ở giai đoạn đầu, vì mắt và tay con còn đang làm quen với hướng.
Cách mình sửa:
- Nhấn mạnh điểm bắt đầu của mỗi chữ, chấm một dấu nhỏ để con biết đặt bút ở đâu.
- Với cặp chữ dễ lẫn như b và d, dạy con mẹo liên tưởng riêng cho từng chữ để phân biệt bụng chữ quay hướng nào.
- Cho con viết chậm, vừa viết vừa đọc tên chữ để mắt và tay khớp nhau.
Lỗi sai độ cao, chữ chạm sai dòng kẻ
Đây là lỗi mình gặp nhiều nhất khi chấm vở. Con viết chữ "l", "h" không đủ cao, hoặc chữ "g", "y" không kéo hết xuống dưới dòng. Nhìn cả trang thấy chữ nhấp nhô không đều.
Cách sửa:
- Cho con viết trên giấy có ô ly hoặc kẻ dòng rõ ràng, chỉ cho con đâu là dòng chân, dòng giữa, dòng đầu.
- Dạy con nhóm chữ theo độ cao: chữ thấp một ô như a, o, m; chữ cao hơn như t, chữ cao nhất như l, h, b.
- Nhắc con nét khuyết dưới của g, y phải kéo xuống dưới dòng chân.
Mẹo nhỏ
Lỗi cầm bút chặt, tay nhanh mỏi
Con cầm bút gồng cứng, bấm mạnh đến trắng cả móng tay, viết một lúc là kêu mỏi và nản. Lỗi này bắt nguồn từ cách cầm bút sai nên cần sửa từ gốc.
Cách sửa:
- Nhắc con thả lỏng tay, cầm bút nhẹ như cầm chiếc đũa chứ không bóp chặt.
- Cho con viết nét to trên bảng hoặc giấy khổ lớn trước, tay thoải mái rồi mới thu nhỏ dần.
- Chọn bút chì thân tam giác hoặc có vỏ mềm để con cầm đỡ mỏi.
Phần này mình có viết kỹ hơn trong bài dạy bé cầm bút đúng cách và tư thế ngồi viết, ba mẹ đọc thêm để sửa tận gốc.
Lỗi chữ to nhỏ không đều, khoảng cách lộn xộn
Trong cùng một dòng mà chữ chỗ to chỗ nhỏ, chữ dính sát nhau hoặc cách xa quá. Nhìn tổng thể trang viết rối mắt dù từng chữ có thể đúng nét.
Cách sửa:
- Dùng giấy ô ly để mỗi chữ nằm gọn trong khung, con canh kích thước đều hơn.
- Dạy con để khoảng cách giữa hai chữ chừng một con chữ o, giữa hai từ rộng hơn một chút.
- Không cho con viết quá nhanh, viết chậm và đều quan trọng hơn viết nhiều.
Cách luyện đúng và cách luyện dễ sai lầm
Nhiều ba mẹ sốt ruột muốn con viết đẹp nhanh nên chọn cách luyện chưa hợp lý. Mình so sánh hai hướng để ba mẹ dễ hình dung:
Ưu điểm
- Sửa từng lỗi một, dứt điểm rồi mới sang lỗi khác nên con không rối
- Luyện ít mà đều mỗi ngày, con giữ được hứng thú lâu dài
- Khen ngợi tiến bộ nhỏ để con có động lực tự sửa
- Bắt đầu từ nét cơ bản và tư thế đúng, sửa tận gốc vấn đề
Nhược điểm
- Bắt con viết lại cả trang khi sai một chữ khiến con sợ viết
- Ép luyện quá lâu trong một buổi làm tay mỏi, con càng viết xấu
- Chỉ gạch đỏ chỗ sai mà không chỉ cách sửa cụ thể
- Chạy theo viết đẹp nhanh mà bỏ qua cầm bút và tư thế
Nói ngắn gọn, sửa lỗi tập viết cần chậm mà chắc. Ba mẹ chọn một lỗi nổi bật nhất để sửa trước, con quen rồi mới sang lỗi tiếp theo, đừng ôm đồm sửa tất cả cùng lúc.
Mẹo nhỏ
Luyện thêm bằng phiếu bài tập
Sau khi xác định con hay mắc lỗi nào, ba mẹ cho con luyện trúng chỗ đó bằng phiếu bài tập tô chữ in miễn phí. Con luyện đều mỗi ngày một chút, ba mẹ theo sát và khen kịp thời thì nét chữ sẽ tiến bộ dần.
Câu hỏi thường gặp
Con viết ngược chữ b và d hoài có phải bị gì không?
Phần lớn là bình thường ở giai đoạn đầu tập viết, do con chưa quen hướng chữ. Ba mẹ cứ kiên nhẫn sửa bằng mẹo phân biệt và chấm điểm bắt đầu. Nếu qua lớp 1 mà con vẫn nhầm nhiều, ba mẹ trao đổi thêm với giáo viên.
Nên sửa nhiều lỗi cùng lúc hay từng lỗi một?
Nên sửa từng lỗi một. Mỗi buổi ba mẹ chọn một lỗi nổi bật để nhắc con, khi con quen rồi mới chuyển sang lỗi khác. Nhắc quá nhiều thứ cùng lúc con dễ rối và nản.
Con viết xấu có cần cho đi học lớp luyện chữ đẹp không?
Với bé chuẩn bị vào lớp 1 thì chưa cần. Ba mẹ chỉ cần giúp con cầm bút đúng, ngồi đúng tư thế và luyện nét đều mỗi ngày là đủ. Chữ đẹp là chuyện rèn dần theo thời gian.
